Sự gia nhập của BYD – "gã khổng lồ" xe điện toàn cầu – đã chính thức thổi bùng cuộc đua khốc liệt tại thị trường Việt Nam. Với tham vọng mở rộng mạng lưới 100 showroom trong vòng 3 năm tới, hãng xe Trung Quốc đang chứng minh quyết tâm chiếm lĩnh thị phần, dù đối mặt với thách thức không nhỏ từ hạ tầng trạm sạc và sức ảnh hưởng mạnh mẽ của thương hiệu nội địa VinFast.

Chiến lược "phủ sóng" thần tốc

Kể từ khi chính thức chào sân thị trường Việt Nam vào giữa năm 2024, BYD (Build Your Dreams) không hề giấu giếm ý đồ bành trướng quy mô nhanh chóng. Đại diện hãng cho biết, mục tiêu thiết lập 100 showroom trên toàn quốc đến năm 2026 không chỉ là một con số ấn tượng về mặt thương mại mà còn là lời khẳng định về cam kết lâu dài của hãng tại thị trường Đông Nam Á giàu tiềm năng này.

Ông Võ Minh Lực, Giám đốc điều hành BYD Việt Nam, từng nhấn mạnh trong buổi họp báo ra mắt các dòng xe Atto 3, Dolphin và Seal: "Chúng tôi không chỉ bán một phương tiện, chúng tôi đang xây dựng một hệ sinh thái di chuyển xanh. Mạng lưới showroom sẽ là nơi khách hàng trải nghiệm dịch vụ hậu mãi tiêu chuẩn toàn cầu, điều cốt lõi để tạo dựng niềm tin tại thị trường Việt."

Theo số liệu thống kê từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), dư địa cho xe điện (EV) tại Việt Nam vẫn còn rất lớn khi tỷ lệ sở hữu xe điện hiện chỉ chiếm chưa đến 10% tổng lượng ô tô bán ra hàng năm. Sự xuất hiện của BYD với dải sản phẩm đa dạng từ SUV đô thị đến Sedan hiệu năng cao hứa hẹn sẽ đa dạng hóa lựa chọn cho người tiêu dùng.

Áp lực hạ tầng: Khi "vũ khí" trạm sạc thuộc về đối thủ

Thử thách lớn nhất mà BYD đang phải đối mặt không đến từ chất lượng sản phẩm hay giá thành, mà chính là bài toán hạ tầng trạm sạc. Tại Việt Nam, VinFast đang sở hữu lợi thế độc quyền tuyệt đối với hệ thống hơn 150.000 cổng sạc bao phủ khắp 63 tỉnh thành. Khác với các thị trường quốc tế nơi hạ tầng sạc thường được dùng chung, tại Việt Nam, VinFast hiện vẫn duy trì chính sách sạc ưu tiên cho các dòng xe mang thương hiệu "V".

Để giải quyết nút thắt này, BYD đã lựa chọn chiến lược hợp tác với bên thứ ba thay vì tự xây dựng mạng lưới riêng từ đầu. Hãng đã ký kết biên bản ghi nhớ với nhiều đơn vị cung cấp giải pháp sạc công cộng như StarCharge, EV One và Charge+ để cung cấp quyền truy cập trạm sạc cho khách hàng sở hữu xe BYD. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng tốc độ phủ sóng của các đơn vị này khó lòng đuổi kịp độ phủ mà VinFast đã xây dựng trong suốt 5 năm qua.

"BYD có lợi thế cực lớn về chuỗi cung ứng pin và công nghệ lắp ráp. Tuy nhiên, tại một thị trường đặc thù như Việt Nam, ai nắm giữ hạ tầng sạc, người đó nắm giữ chìa khóa tâm lý người tiêu dùng. Cuộc chiến này sẽ là cuộc đấu giữa sức mạnh công nghệ toàn cầu và sức mạnh hạ tầng bản địa."
— PGS.TS Nguyễn Thanh Tùng, Chuyên gia giao thông đô thị.

Tương quan lực lượng: Công nghệ vs Hệ sinh thái

BYD mang đến Việt Nam ba dòng xe chủ lực với mức giá trải dài từ 600 triệu đến hơn 1,3 tỷ đồng. Trong đó, BYD Atto 3 được xem là đối thủ trực tiếp của VinFast VF 7 và VF 6, trong khi BYD Seal cạnh tranh ở phân khúc xe sang. Ưu thế của xe BYD nằm ở công nghệ Pin Blade (pin lưỡi dao) độc quyền với độ an toàn cực cao và khả năng vận hành ổn định sau hàng ngàn chu kỳ sạc.

Ngược lại, VinFast sở hữu "hệ sinh thái" cực kỳ khó phá vỡ bao gồm: Trạm sạc rộng khắp, dịch vụ cứu hộ 24/7, chính sách thuê pin linh hoạt và sự ủng hộ của tinh thần yêu nước từ người dùng. Đặc biệt, việc VinFast triển khai dòng taxi Xanh SM đã vô hình trung tạo ra một chiến dịch quảng bá trải nghiệm thực tế hiệu quả nhất cho người dùng Việt.

Kết luận: Người tiêu dùng sẽ là người hưởng lợi nhất

Mặc dù áp lực từ VinFast là cực lớn, sự hiện diện của một "tay chơi" hạng nặng như BYD chắc chắn sẽ buộc thị trường phải có những chuyển dịch tích cực. Áp lực cạnh tranh sẽ thúc đẩy các hãng xe không ngừng cải tiến công nghệ, tối ưu hóa dịch vụ khách hàng và đặc biệt là cân đối mức giá bán phù hợp hơn.

Theo nhận định từ TechNews VN, năm 2025 sẽ là thời điểm then chốt để trả lời cho câu hỏi liệu BYD có thể "trụ vững" trước sức ép của VinFast hay không. Nếu BYD giải quyết thành công bài toán sạc tiện lợi thông qua các trạm sạc tại nhà và mạng lưới đối tác nhanh chóng, thị trường xe điện Việt Nam sẽ thực sự bước vào kỷ nguyên "đa cực", phá vỡ thế độc tôn hiện tại.