Ngày 15/2 vừa qua, OpenAI – cha đẻ của ChatGPT – đã chính thức trình làng Sora, một mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng chuyển đổi văn bản thành video (text-to-video) với độ chân thực kinh ngạc. Mặc dù thị trường đã quen với các công cụ tạo video từ AI trước đó như Runway hay Pika, Sora vẫn tạo nên một sự khác biệt hoàn toàn nhờ khả năng tạo ra các đoạn phim dài tới 60 giây với độ chi tiết cao, chuyển động phức tạp và tính nhất quán về nhân vật cũng như bối cảnh.

Sora là gì? Sức mạnh thay đổi cuộc chơi

Sora được xây dựng trên cấu trúc mô hình khuếch tán (diffusion model), tương tự như DALL-E, nhưng được tối ưu hóa cho dữ liệu động. Điểm khác biệt lớn nhất của Sora nằm ở khả năng hiểu các chỉ dẫn phức tạp của người dùng không chỉ về mặt ngôn ngữ mà còn về mặt vật lý. Nó hiểu cách các vật thể tồn tại và tương tác trong thế giới thực.

Theo tài liệu kỹ thuật từ OpenAI, Sora có thể tạo ra các cảnh quay có nhiều nhân vật, các loại chuyển động cụ thể và chi tiết chính xác của hậu cảnh. Mô hình không chỉ thực hiện yêu cầu của người dùng về "cái gì" trong video, mà còn hiểu cách những yếu tố đó tồn tại trong không gian 3D. Chẳng hạn, trong một video trình diễn, một người phụ nữ đi bộ trên đường phố Tokyo dưới ánh đèn neon rực rỡ; hình ảnh phản chiếu trên vũng nước mưa và cách tà áo chuyển động theo nhịp bước chân được tái hiện một cách mượt mà.

Cơn địa chấn trên thị trường chứng khoán

Ngay sau khi các đoạn video mẫu của Sora được lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội X (trước đây là Twitter), cổ phiếu của các công ty cung cấp phần mềm đồ họa và dịch vụ kho ảnh (stock footage) đã chứng kiến đợt sụt giảm mạnh. Cụ thể, cổ phiếu của Adobe (ADBE) – gã khổng lồ đứng sau Photoshop và Premiere – đã giảm hơn 7% chỉ trong hai phiên giao dịch. Các nền tảng như Shutterstock và Getty Images cũng ghi nhận mức sụt giảm từ 5% đến 10%.

Giới đầu tư lo ngại rằng Sora sẽ thay thế một phần lớn nhu cầu về quay phim quảng cáo, kỹ xảo điện ảnh và việc mua bản quyền video có sẵn. Nếu một doanh nghiệp có thể tạo ra một đoạn phim quảng cáo 60 giây chỉ bằng vài dòng lệnh, nhu cầu thuê ekip sản xuất hoặc mua clip stock sẽ giảm đi đáng kể.

"Chúng ta đang chứng kiến sự hội tụ giữa sức mạnh tính toán và khả năng sáng tạo không biên giới. Sora không chỉ là một công cụ; nó là một sự thay đổi mô hình trong cách nội dung hình ảnh được tạo ra. Các công ty truyền thống nếu không tích hợp AI nhanh chóng sẽ đối mặt với rủi ro bị đào thải."

Thách thức về đạo đức và tính xác thực

Mặc dù Sora mang lại cơ hội khổng lồ cho các nhà làm phim và nhà sáng tạo, nhưng nó cũng dấy lên những lo ngại sâu sắc về vấn đề Deepfake và thông tin sai lệch. Với khả năng tạo ra video chân thực đến mức không thể phân biệt bằng mắt thường, nguy cơ AI bị lợi dụng để bôi nhọ cá nhân hoặc tạo ra các tin tức giả mạo trong các kỳ bầu cử là rất lớn.

OpenAI cho biết họ đang triển khai các biện pháp an toàn nghiêm ngặt trước khi phát hành Sora rộng rãi cho công chúng. Hiện tại, mô hình này chỉ được cung cấp cho một nhóm nhỏ "Red Teamers" (những chuyên gia kiểm tra lỗ hổng bảo mật) để đánh giá các rủi ro tiềm ẩn. Ngoài ra, OpenAI cũng cam kết sẽ gắn siêu dữ liệu C2PA vào các video được tạo ra bởi Sora để đánh dấu rằng đây là sản phẩm của trí tuệ nhân tạo.

Tương lai của ngành công nghiệp sáng tạo

Theo dự báo của các chuyên gia công nghệ, năm 2024 sẽ là năm bùng nổ của "Generative Video" (Video sinh tạo). Sora có thể chưa thay thế hoàn toàn các đạo diễn hay nhà làm phim chuyên nghiệp ngay lập tức, nhưng nó sẽ trở thành một trợ thủ đắc lực trong việc phác thảo ý tưởng (storyboarding) và sản xuất các đoạn phim ngắn.

Đối với các nhà đầu tư, sự biến động của cổ phiếu ngành đồ họa chỉ là phản ứng ban đầu. Về lâu dài, các doanh nghiệp như Adobe cũng đang ráo riết phát triển các mô hình AI riêng (như Firefly) để tích hợp vào hệ sinh thái của mình. Cuộc đua không còn là AI đối đầu với con người, mà là sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong việc ai sẽ làm chủ công nghệ AI tốt hơn.