Trong thập kỷ qua, khái niệm "Dược mỹ phẩm" (Cosmeceuticals) đã trở nên quen thuộc với người tiêu dùng Việt Nam. Tuy nhiên, bước sang năm 2024, thị trường đang chuyển mình mạnh mẽ sang một phân khúc cao cấp và bền vững hơn: Dược mỹ phẩm sinh học (Bio-cosmeceuticals). Đây không chỉ là một thuật ngữ tiếp thị mới, mà là một bước tiến thực sự trong việc ứng dụng công nghệ tế bào và vi sinh vật vào việc chăm sóc da chuyên sâu.

TS. Ngô Thùy Linh, với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực nghiên cứu dược phẩm, nhận định rằng sự kết hợp giữa các hoạt chất sinh học tự nhiên và công nghệ bào chế hiện đại đang tạo ra những giải pháp đột phá, giúp tối ưu hóa khả năng hấp thụ và hiệu quả trên da mà không gây ra các tác dụng phụ không mong muốn.

Một trong những xu hướng hàng đầu mà TS. Ngô Thùy Linh nhấn mạnh chính là công nghệ lên men sinh học. Thay vì chiết xuất thô từ thực vật, các nhà khoa học sử dụng vi sinh vật (như lợi khuẩn Lactobacillus) để chuyển hóa các thành phần thực vật thành những phân tử nhỏ hơn, có khả năng thẩm thấu sâu hơn vào các lớp biểu bì.

Lợi ích của thành phần lên men trong năm 2024:

• Tăng cường sinh khả dụng: Các dưỡng chất sau khi lên men dễ dàng được da hấp thụ hơn so với dạng thô ban đầu.
• Bảo vệ hệ vi sinh trên da (Microbiome): Giúp cân bằng hệ sinh thái vi khuẩn trên da, từ đó tăng cường hàng rào bảo vệ tự nhiên.
• Giảm kích ứng: Quá trình lên men giúp loại bỏ các độc tố tự nhiên và làm dịu các thành phần có tính axit cao.

TS. Linh chia sẻ: "Chúng ta không chỉ bôi sản phẩm lên da, chúng ta đang nuôi dưỡng một hệ sinh thái sống. Các sản phẩm chứa Galactomyces hay Bifida sẽ tiếp tục là 'ngôi sao' trong phác đồ điều trị da nhạy cảm và lão hóa trong năm nay."

Xu hướng thứ hai được TS. Ngô Thùy Linh dự báo sẽ bùng nổ là việc ứng dụng các hoạt chất mô phỏng sinh học. Đây là các thành phần được tổng hợp để có cấu trúc và chức năng tương tự như các hợp chất tự nhiên có sẵn trong cơ thể người như Ceramides, Hyaluronic Acid trọng lượng phân tử thấp và các chuỗi Peptides đặc hiệu.

Việc sử dụng các thành phần này giúp da "nhận diện" dưỡng chất dễ dàng hơn, từ đó kích hoạt cơ chế tự phục hồi và tái tạo tế bào một cách tự nhiên. Trong năm 2024, các sản phẩm dược mỹ phẩm sinh học sẽ tập trung mạnh vào việc sửa chữa hàng rào bảo vệ da bị tổn thương do ô nhiễm môi trường và sử dụng các hoạt chất treatment quá liều trong quá khứ.

Khái niệm "Clean Beauty" (Làm đẹp sạch) đang được nâng cấp lên một tiêu chuẩn mới bởi TS. Ngô Thùy Linh: Dược mỹ phẩm bền vững từ phòng thí nghiệm. Thay vì khai thác cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên, các hoạt chất quý hiếm hiện nay được nuôi cấy trong môi trường kiểm soát (Lab-grown).

Ví dụ, thay vì thu hoạch tinh dầu từ hàng tấn hoa tươi, các nhà khoa học có thể nuôi cấy tế bào gốc thực vật trong phòng thí nghiệm để chiết xuất hoạt chất tinh khiết nhất. Phương pháp này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn đảm bảo chất lượng hoạt chất đồng nhất, không chứa tạp chất hay dư lượng thuốc trừ sâu.

TS. Ngô Thùy Linh nhận định: "Đây là giải pháp đạo đức và hiệu quả. Người tiêu dùng thông thái năm 2024 không chỉ quan tâm đến kết quả trên gương mặt, mà còn quan tâm đến dấu chân carbon mà sản phẩm đó để lại trên hành tinh."

Không còn một công thức chung cho tất cả mọi người. Dược mỹ phẩm sinh học năm 2024 hướng tới sự cá nhân hóa dựa trên phân tích hệ vi sinh hoặc thậm chí là DNA của từng khách hàng. TS. Ngô Thùy Linh đang nghiên cứu các giải pháp kết hợp giữa chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu và bảng thành phần sinh học tùy chỉnh.

Điều này cho phép tạo ra các sản phẩm đặc trị cho từng vấn đề cụ thể như nám nội tiết, mụn do mất cân bằng vi sinh hay lão hóa sớm do stress oxy hóa. Sự chính xác này giúp giảm thiểu thời gian thử sai và tối ưu hóa chi phí cho người sử dụng.

Đứng trước làn sóng dược mỹ phẩm sinh học, TS. Ngô Thùy Linh đưa ra 3 lời khuyên quan trọng để người dùng có thể lựa chọn sản phẩm đúng đắn:

1. Kiểm tra chứng nhận khoa học: Đừng chỉ tin vào những lời quảng cáo "tự nhiên" hay "sinh học". Hãy tìm kiếm các sản phẩm có dữ liệu lâm sàng và được phát triển bởi các dược sĩ, chuyên gia có chuyên môn.
2. Hiểu về hàng rào bảo vệ da: Trước khi muốn làm trắng hay trị mụn, hãy ưu tiên các sản phẩm sinh học giúp phục hồi màng lipid và cân bằng hệ vi sinh. Một nền da khỏe mạnh là tiền đề cho mọi vẻ đẹp.
3. Kiên trì với cơ chế sinh học: Khác với các hóa chất lột tẩy có thể cho kết quả ngay lập tức nhưng gây hại về sau, dược mỹ phẩm sinh học hoạt động theo chu kỳ tái tạo của da (thường là 28-45 ngày). Hãy kiên trì để thấy được sự thay đổi bền vững từ bên trong.