(BackpackVN) - Khái niệm "Slow Travel" (Du lịch chậm) không còn là một thuật ngữ xa lạ trong cộng đồng xê dịch toàn cầu, nhưng phải đến năm 2024, xu hướng này mới thực sự bùng nổ mạnh mẽ tại Việt Nam, đặc biệt là trong phân khúc Gen Z (những người sinh từ năm 1997 đến 2012). Theo báo cáo mới nhất về hành vi du khách của Global Travel Insights, có tới 65% dân phượt Gen Z ưu tiên chi trả cho các hoạt động thâm nhập đời sống bản địa, cao hơn hẳn so với mức chi cho các dịch vụ nghỉ dưỡng cao cấp hay khách sạn 5 sao.

Thay vì lịch trình dày đặc, du khách trẻ chọn ở lại một địa phương lâu hơn để cảm nhận nhịp sống. Ảnh: BackpackVN

Sự thoái trào của chủ nghĩa "Check-in" chớp nhoáng

Trong suốt một thập kỷ qua, du lịch đại chúng được dẫn dắt bởi tâm lý "fomo" (sợ bỏ lỡ). Những lịch trình 3 ngày 2 đêm đi qua 5-7 điểm tham quan, những bức ảnh được dàn dựng kỹ lưỡng trên mạng xã hội đã tạo nên một áp lực vô hình cho người đi du lịch. Tuy nhiên, sau đại dịch, một bộ phận lớn du khách trẻ bắt đầu cảm thấy mệt mỏi với sự hối hả này.

Slow Travel xuất hiện như một "liều thuốc" chữa lành. Nó tập trung vào việc kết nối sâu sắc với văn hóa, con người, ẩm thực và âm nhạc của điểm đến. Thay vì di chuyển bằng máy bay để tiết kiệm thời gian, dân phượt Gen Z chuyển sang đi tàu hỏa, xe đạp hoặc thậm chí là đi bộ đường dài để tận hưởng từng dặm đường.

"Gen Z không còn muốn nhìn thế giới qua cửa sổ xe bus du lịch. Họ muốn chạm vào nó. Họ muốn biết người nông dân ở Hà Giang pha trà như thế nào, người thợ may ở Hội An chọn vải ra sao. Đó là sự chuyển dịch từ 'nhìn ngắm' sang 'thấu cảm'."
— TS. Nguyễn Hoàng Nam, Chuyên gia xã hội học du lịch.

Vì sao 65% sẵn sàng chi tiền cho trải nghiệm bản địa?

Con số 65% không gây bất ngờ đối với các nhà phân tích thị trường. Có ba lý do chính lý giải cho sự sẵn lòng chi trả này:

1. Giá trị của tính độc bản

Trong kỷ nguyên của AI và sự sản xuất hàng loạt, những trải nghiệm thủ công và độc bản trở nên đắt giá. Gen Z sẵn sàng chi 2 triệu đồng cho một buổi học nhuộm chàm cùng nghệ nhân người Mông, thay vì dùng số tiền đó để nâng cấp lên một hạng phòng khách sạn cao cấp hơn. Đối với họ, kiến thức và kỷ niệm là tài sản dài hạn.

Học hỏi các kỹ nghệ truyền thống là một phần không thể thiếu của Slow Travel. Ảnh: BackpackVN

2. Ý thức về phát triển bền vững

Thế hệ trẻ ngày nay cực kỳ nhạy bén với các vấn đề môi trường. Du lịch chậm thường gắn liền với du lịch sinh thái và bảo tồn văn hóa. Việc chi tiền trực tiếp cho các homestay cộng đồng hoặc các dự án du lịch dựa vào cộng đồng (CBT) giúp họ cảm thấy mình đang đóng góp tích cực vào kinh tế địa phương, thay vì đổ tiền vào các tập đoàn khách sạn xuyên quốc gia.

3. Nhu cầu tái tạo sức khỏe tâm thần

Burnout (kiệt sức) là tình trạng chung của nhiều người trẻ làm việc trong lĩnh vực sáng tạo và công nghệ. Một chuyến đi chậm, không có thông báo email, chỉ có tiếng sóng biển ở Phú Quý hoặc sương mù ở Măng Đen, mang lại giá trị hồi phục cao hơn nhiều so với việc đi dạo trong các trung tâm thương mại sầm uất tại Singapore hay Bangkok.

Hành trình thực tế: Khi "Chậm" là "Chất"

Lê Minh Anh (24 tuổi, Freelancer tại TP.HCM), một dân phượt chính hiệu, vừa kết thúc chuyến đi 15 ngày tại các bản làng sâu trong huyện Hoàng Su Phì (Hà Giang). Cô cho biết tổng chi phí cho chuyến đi tương đương với một tour cao cấp đi Nhật Bản, nhưng cô cảm thấy "lời" hơn rất nhiều.

"Mình dành 4 ngày chỉ để học cách làm giấy bản của người Dao đỏ. Mình ngủ trong nhà sàn, ăn những bữa cơm nấu từ sản vật địa phương. Không có điều hòa, không có wifi mạnh, nhưng mình thấy kết nối với bản thân rõ ràng hơn bao giờ hết," Minh Anh chia sẻ.

Những cung đường trekking ít người qua lại trở thành lựa chọn ưu tiên của Gen Z. Ảnh: BackpackVN

Tương lai của ngành du lịch bụi

Sự bùng nổ của Slow Travel buộc các đơn vị làm dịch vụ lữ hành phải thay đổi tư duy. Các tour trọn gói "mì ăn liền" đang dần mất đi sức hút. Thay vào đó, những mô hình "Curated Travel" (Du lịch có sự chọn lọc) hoặc "Workation" (Làm việc kết hợp du lịch) đang lên ngôi.

Dữ liệu từ cổng tin tức BackpackVN cho thấy lượt tìm kiếm từ khóa "homestay cộng đồng" và "trải nghiệm bản địa" tăng trưởng 120% so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này dự báo một năm 2024-2025 đầy hứa hẹn cho du lịch bền vững tại Việt Nam.

Ban Biên Tập BackpackVN