Bứt phá từ sự cộng hưởng của các chính sách thắt chặt năm 2026

Theo báo cáo dữ liệu thị trường mới nhất tháng 4/2026, giá các hợp đồng tương lai EU Allowance (EUA) đã tăng trưởng hơn 18% so với quý I. Giới phân tích chỉ ra rằng, nguyên nhân trực tiếp đến từ việc EU ETS Phase IV-b đi vào giai đoạn vận hành cao điểm, nơi lượng hạn ngạch được rút khỏi thị trường thông qua Cơ chế Dự phòng Ổn định Thị trường (MSR) đã đạt mức kỷ lục 275 triệu đơn vị trong riêng quý này.

Thứ hai, việc tích hợp đầy đủ 100% nghĩa vụ báo cáo và thanh toán phát thải cho ngành vận tải biển bắt đầu từ tháng 1 năm 2026 đã tạo ra một lực cầu khổng lồ từ các tập đoàn logistics lớn. Các hãng tàu lớn như Maersk hay MSC được ghi nhận là đã tích cực thu mua lượng lớn hạn ngạch để đảm bảo tuân thủ luật pháp quốc tế trong bối cảnh các quy định về nhiên liệu bền vững đang bị thắt chặt.

"Năm 2026 là thời điểm chúng ta chứng kiến sự thay đổi tư duy từ phòng thủ sang tấn công của các doanh nghiệp năng lượng. Ngưỡng 125 Euro không còn là rào cản tâm lý, mà là mức định giá phản ánh đúng chi phí cơ hội cho công nghệ thu hồi carbon (CCS) đang trở thành xu thế chủ đạo năm nay," Tiến sĩ Adrianne Van Berg, Trưởng nhóm Phân tích tại Viện Chiến lược Xanh EU 2026 nhận định.

Tác động lan tỏa từ Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM)

Một yếu tố "mới nhất 2026" chính là việc áp dụng giai đoạn thực thi đầy đủ đối với một số nhóm hàng nhập khẩu thâm dụng năng lượng vào Châu Âu. Khi Cơ chế CBAM 2026 chính thức chuyển trạng thái từ giám sát sang thu phí nghĩa vụ carbon (với lộ trình giảm dần miễn phí cho nội khối), thị trường nội địa EU đã phản ứng bằng cách đẩy giá cao hơn để tương xứng với giá thành nhập khẩu.

Dòng vốn từ các quỹ đầu cơ vào giá tín chỉ carbon EU 2026 đã tăng vọt lên 45 tỷ Euro, mức cao kỷ lục. Các tổ chức tài chính coi tín chỉ carbon như một tài sản chống lạm phát xanh, khi mà nguồn cung thực tế từ phía các cuộc đấu giá công khai đang có xu hướng giảm sâu hơn dự báo đầu năm.

Dự báo thị trường carbon quý II 2026: Sẽ chạm ngưỡng 140 Euro?

Theo khảo sát mới nhất của Carbon Futures Desk đối với 50 chuyên gia hàng đầu, dự báo thị trường carbon quý II 2026 tiếp tục nghiêng về xu hướng tăng trưởng tích cực (bullish). Có 3 yếu tố cốt lõi sẽ dẫn dắt thị trường trong giai đoạn tới:

• Tín dụng tự nguyện (VCM) liên kết: Sự kiện hội nghị UNFCCC vào tháng 5/2026 dự kiến sẽ công bố danh sách các loại hình thị trường tín chỉ carbon tự nguyện 2026 được phép bù đắp vào các chỉ tiêu phát thải cứng, tạo sự liên thông giữa hai thị trường.
• Nắng nóng kỷ lục mùa hè: Các cơ quan dự báo thời tiết tại Châu Âu dự báo đợt El Nino mạnh sẽ làm tăng nhu cầu làm mát, gián tiếp gia tăng hoạt động của các nhà máy điện khí trung tâm trong quý II và quý III.
• Đấu giá hạn ngạch hạn chế: Theo lịch biểu phát hành của Ủy ban, lượng hạn ngạch ETS 2026 được đưa ra thị trường trong quý II sẽ giảm khoảng 12% so với quý trước để kiềm chế cung thừa cục bộ.

Nhận định từ phía chuyên nghiệp

Ông Julian Thorne, Giám đốc Phân tích của Quỹ Green Ventures (London), nhấn mạnh: "Chúng tôi đang kỳ vọng vào ngưỡng kháng cự 138 - 140 Euro trước khi kết thúc tháng 6. Bất kỳ đợt điều chỉnh giảm nào về mốc 115 Euro hiện tại cũng được xem là cơ hội tích lũy dài hạn cho chu kỳ 2026-2030."

Tuy nhiên, thị trường vẫn đối mặt với rủi ro biến động chính trị nếu cuộc tranh luận về giá năng lượng bùng phát mạnh mẽ vào thời điểm cao điểm hè 2026. Các chính trị gia Châu Âu hiện đang chịu áp lực phải duy trì cân bằng giữa lộ trình Net Zero 2050 và đảm bảo an sinh năng lượng cho người dân trước mức phí carbon quá cao.

Lời kết và Tầm nhìn cuối năm

Việc mức giá 125 Euro/tấn được thiết lập ổn định trong tháng 4 năm 2026 là minh chứng cho sự trưởng thành và chiều sâu của thị trường carbon quốc tế. Đối với các doanh nghiệp, đây không chỉ là bài toán về chi phí, mà còn là thúc đẩy cho sự đổi mới công nghệ nhanh hơn. Xu hướng trung lập về carbon (Net Zero) không còn là câu chuyện viển vông mà là lộ trình tài chính thực thụ mà mọi ngành công nghiệp phải giải quyết ngay trong nửa sau năm 2026 này.