Nợ công toàn cầu 2026: Những con số kỷ lục

Theo dữ liệu từ Báo cáo kinh tế quý I/2026, tổng khối lượng nợ công của tất cả các quốc gia trên thế giới đã tăng thêm 4,2 nghìn tỷ USD chỉ trong vòng ba tháng, đưa tổng số nợ lên mức kỷ lục 338 nghìn tỷ USD. Việc tỷ lệ nợ/GDP toàn cầu chạm mức 102% không chỉ là một con số thống kê; nó đại diện cho một rủi ro hệ thống mà các tổ chức tài chính đã cảnh báo từ cuối năm 2025.

Đáng chú ý, nợ của các quốc gia phát triển chiếm tới 65% tổng số tăng thêm này. Mỹ, Nhật Bản và các thành viên chủ chốt của Eurozone vẫn đang loay hoay với bài toán chi tiêu công khi mà nhu cầu hỗ trợ các dự án chuyển đổi năng lượng xanh và nâng cấp quốc phòng trở nên cấp bách trong năm 2026.

Thách thức từ lãi suất và sự chuyển dịch chính sách tài khóa 2026

Dù lạm phát đã phần nào được kiềm chế so với các năm trước, các Ngân hàng Trung ương lớn trong quý I/2026 vẫn tỏ ra thận trọng. Lãi suất cơ bản neo ở mức cao đã khiến chi phí vay vốn trở thành "gánh nặng nghìn cân" đối với các quốc gia đang phát triển. Trong năm 2026, các vòng quay nợ (rollover debt) diễn ra với chi phí lãi vay cao hơn từ 150-200 điểm cơ bản so với kỳ hạn cũ.

Chuyên gia kinh tế trưởng tại World Debt Watch, Tiến sĩ Marc Sterling, nhận định trong báo cáo: "Năm 2026 là thời điểm chúng ta đối mặt với thực tế là các không gian tài khóa đã cạn kiệt. Các chính phủ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc thực hiện một lộ trình thắt lưng buộc bụng khắc nghiệt hoặc chấp nhận những cuộc cải tổ nợ quy mô lớn."

Trái phiếu chính phủ xanh: Điểm sáng hiếm hoi

Bất chấp cuộc khủng hoảng nợ 2026 đang nhen nhóm, thị trường trái phiếu chính phủ xanh lại chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc. Các quốc gia đang tận dụng xu hướng này để tái cơ cấu danh mục nợ theo hướng bền vững hơn. Trong quý I/2026, doanh số phát hành trái phiếu xanh của chính phủ tăng 25% so với cùng kỳ năm trước, khi các nhà đầu tư tổ chức tìm kiếm các tài sản có tiêu chuẩn ESG (Môi trường, Xã hội, Quản trị) cao.

Dự báo và Xu hướng quản lý nợ cuối năm 2026

Các nhà phân tích tại Sovereign Debt News dự báo rằng tái cơ cấu nợ 2026 sẽ là chủ đề trọng tâm tại Hội nghị thượng đỉnh tài chính vào tháng 9 tới. Một số điểm chính cần lưu ý trong các quý tiếp theo:

1. Ưu tiên tính bền vững: Nhiều quốc gia sẽ buộc phải cắt giảm đầu tư công không thiết yếu để đảm bảo nghĩa vụ trả nợ, dẫn đến rủi ro tăng trưởng chậm lại trong nửa cuối năm 2026.
2. Chuyển đổi nợ đa phương: Xu hướng các nước đang phát triển đàm phán chuyển đổi nợ thành các cam kết bảo vệ khí hậu (debt-for-nature swaps) sẽ tiếp tục bùng nổ.
3. Rủi ro từ các "thiên nga đen": Những bất ổn chính trị có thể khiến chính sách tài khóa 2026 của một số nền kinh tế lớn thay đổi đột ngột, gây sốc cho thị trường trái phiếu.